Vijf vragen aan Noël van Rens

Image

Vijf vragen aan Noël van Rens

In de rubriek ‘Vijf vragen aan’ maak je kennis met onze gastsprekers en de mensen die achter de schermen werken. Wat beweegt hen om zich in te zetten voor Na de Oorlog? En welke bijzondere momenten hebben zij zoal beleefd tijdens hun werkzaamheden?

Noël is sinds drie jaar als regisseur en filmmaker betrokken bij Na de Oorlog. Inmiddels heeft hij zeven mini-documentaires over het familieverhaal van onze gastsprekers op zijn naam staan. Daarnaast verzorgt Noël regelmatig beeldmateriaal voor de gastlessen. Tijd voor een nadere kennismaking met deze creatieveling!

Hoe ben je Na de Oorlog in aanraking gekomen?

‘Een aantal jaren geleden heb ik met Rianne Meijer gewerkt aan een documentaire over en met Femma Fleijsman, overlevende van het concentratiekamp Auschwitz. Zij kende Deborah, de oprichter van Na de Oorlog. Zo is het balletje gaan rollen. Ik werd direct enthousiast; het zijn bijzondere verhalen die er worden verteld. Verhalen, waarvan het belangrijk is dat deze bewaard blijven en worden gedeeld. Als filmmaker kan ik daar een steentje aan bijdragen. Wat mij verder aanspreekt aan Na de Oorlog is dat de organisatie in haar hele aanpak kiest voor kwaliteit. Met een relatief beperkt budget wordt er het maximale uitgehaald; dat vind ik ontzettend knap.’

Wat heb jij met de thema’s oorlog en Holocaust?

‘Mijn moeder heeft in Jappenkamp Halmaheira (Semarang) gezeten in Indonesië. Ook ik ben dus opgegroeid met ‘het kamp aan tafel’. Hoewel mijn moeder er slechts mondjesmaat over sprak, had het een enorme weerslag op onze hele familie. Ook voor mij vormt het een integraal onderdeel van mijn leven. Je hebt veel vragen en wilt meer over je geschiedenis weten, maar het oprakelen kan pijn doen. Mijn moeder overleed net voordat ik aan de slag ging voor Na de Oorlog. Nu zij er niet meer is, voel ik me pas echt vrij om mijn familiegeschiedenis in te duiken. Het maken van deze mini-docu’s betekent voor mij dan ook meer dan een gewone opdracht; het is een deel van mijn identiteit, waar ik nu iets mee kan doen.

‘Ze stappen hun familiegeschiedenis binnen en kunnen deze zelfs fysiek aanraken’

Hoe ga je te werk?

‘Met iedere gastspreker heb ik eerst een kennismakingsgesprek. Ik denk doordat ik een soortgelijke familiegeschiedenis deel, is er al snel een klik en het vertrouwen. Na een gezamenlijke brainstormsessie werk ik het concept verder uit en stem ik dit af met Deborah en de gastspreker. Daarbij ga ik intuïtief te werk; als filmmaker krijg ik de ruimte voor mijn creatieve inbreng. Tijdens de draaidagen werk ik met door een vast team, bestaande uit cameraman Martijn en producer Rianne. We filmen bij voorkeur op locaties die een belangrijke rol spelen in het verhaal. De vader van Robert Duizend overleefde meerdere kampen en het laatste transport van de nazi’s. Met hem draaiden we onder meer in een authentieke treinwagon in het Spoorwegmuseum), waar hij op de viool van zijn vader speelt. Een kippenvel moment. En voor Yasmin Richards reisden we af naar het voormalige hoofdkwartier van de Gestapo in Keulen, waar haar opa heeft vastgezeten na het schrijven van een satirisch boek over Hitler. Dat deed Yasmins opa al in 1933, als waarschuwing. Bijzonder om te zien dat deze locaties veel emoties losmaken bij de gastsprekers; soms meer dan zij zelf vooraf dachten. Ze stappen hun familiegeschiedenis binnen en kunnen deze zelfs fysiek aanraken.’

Wat is voor jou de grootste uitdaging gedurende dit traject?

‘Iedere gastspreker heeft een uniek en aangrijpend verhaal. Aan mij als filmmaker de uitdaging om elke mini-docu op een andere manier te brengen en vorm te geven. In de laatste documentaire met Judith van Gelder passen we bijvoorbeeld animatie toe. Met Judith hebben we gekozen voor een gestileerde vertelling van haar verhaal. Zij is actrice en heeft daar ervaring mee. Onderduik is een verhaal in het donker van de samenleving; dat heb ik letterlijk genomen. De animaties dienen om een deel van de belevingswereld van de jonge Max, de vader van Judith, in te vullen.
Zo ontstaat er een serie mini-documentaires die, hoop ik, de kijkers blijft boeien en verrassen.’

‘We moeten met z’n allen wakker én alert blijven.’

Welke ervaring van dit proces zal jou altijd bijblijven?

‘Met iedere gastspreker heb ik meerdere bijzondere momenten beleefd. Zo kwamen we met Judith Goudsmit tijdens het filmen in de tuin van de Hollandsche Schouwburg terecht, waar haar moeder Betty Oudkerk kinderverzorgster was. Betty wist de levens van honderden kinderen te redden. Judith was nog nooit in deze tuin geweest. Dat raakte niet alleen haar, maar de hele filmcrew. Ook tijdens het draaien met Judith van Gelder hadden we een bijzondere ervaring. Het was de dag waarop de gruwelijke beelden van de lijken op straat in het Oekraïense stadje Boetsja naar buiten kwamen. Judith vertelde voor onze camera meer over haar opa. Hij werd net voor de bevrijding verraden en werd met een geweer in zijn rug gedwongen tussen de lijken op straat door te lopen. Op zo’n moment denk je: hoe kan het zijn dat 77 jaar later de geschiedenis zich herhaalt? Daarom is het zo ongelofelijk belangrijk dat verhalen over de oorlog worden verteld: we moeten met z’n allen wakker én alert blijven.’

De filmcrew bij de Hollandsche Schouwburg.

Links van voor naar achteren: Judith Goudsmit, filmmaker Noël van Rens en producer Rianne Meijer
Rechts van voor naar achteren: Geluidsman Mark Witte, cameraman Martijn van Beenen en oprichter Deborah Lens

Nieuwsgierig naar de mini-docu’s die Noël voor ons heeft gemaakt. Bekijk ze hier:

Documentaire Robert Duizend
Documentaire Judith Goudsmit
Documentaire Daniella Zwaaf
Documentaire Martijn Docters
Documentaire Yasmin Richards
Documentaire Stanley Winnik

Documentaire Judith van Gelder

Op de hoogte blijven?

Vul hier uw gegevens in en ontvang onze nieuwsbrieven


    Na de Oorlog

    Ook actief op social media

    Contact

    info@nadeoorlog.nl
    085-2500281
    06-39762378